KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİ

___________________________________________________________________________________________

A Ç I K L A M A L A R

I - KANUNUN YAYIM TARİHİNDE 1 VE 2. MADDELER

KANUN NO: 3095

KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİNE İLİŞKİN KANUN

Kabul Tarihi: 4 Aralık 1984

Resmi Gazete ile Neşir ve İlânı: 19 Aralık 1984 - Sayı: 18610

KANUNİ FAİZ

MADDE 1- Borçlar Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu'na göre faiz ödenmesi gereken hallerde, miktarı sözleşme ile tesbit edilmemişse faiz ödenmesi senelik yüzde otuz oranında yapılır.

Bakanlar Kurulu, ekonomik şartları dikkate alarak bu oranın yüzde seksenine kadar artırma ve eksiltme yapabilir. Bakanlar Kurulu'nun bu konudaki kararı, kararın alınmasını izleyen takvim yılı başından itibaren uygulanır.

TEMERRÜT FAİZİ

MADDE 2- Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için 1'inci maddede belirlenen orana göre temerrüt faizi ödemeye mecburdur.

Bakanlar Kurulu Kararı ile bu oran 1'inci maddesindeki oran dahilinde artırılabilir veya eksiltilebilir.

Ödeme yerinde ve ödeme zamanındaki banka iskontosu yukarıda açıklanan miktardan fazla ise, arada sözleşme olmasa bile, ticari işlerde temerrüt faizi, TC Merkez Bankasının kısa vadeli krediler için öngördüğü reeskont faiz oranına göre istenebilir.

Temerrüt faizi miktarının sözleşmede kararlaştırılmış olduğu hallerde, akti faiz miktarı yukarıdaki fıkralarda öngörülen miktarın üstünde ise, temerrüt faizi, akdi faiz miktarından az olamaz.

 

II - 1.1.1998 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE BAKANLAR KURULU KARARI İLE YÜKSELTİLEN TUTAR

Bakanlar Kurulu Karar Sayısı: 97/9807

Karar Tarihi: 8 Ağustos 1997

KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİ ORANLARININ DÜZENLENMESİ HAKKINDA KARAR

Resmi Gazete Tarihi: 20 Ağustos 1997

Resmi Gazete Sayısı: 23086

4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 1 ve 2 nci maddelerinde öngörülen kanuni faiz ve temerrüt faizi oranlarının 1/1/1998 tarihinden geçerli olmak üzere senelik %30'dan %50'ye çıkarılması; adıgeçen Kanunun anılan maddelerine göre, Bakanlar Kurulu'nca 8/8/1997 tarihinde kararlaştırılmıştır.

 

III - 1 VE 2. MADDELERİN 15.12.1999 TARİH VE 4489 SAYILI KANUNLA DEĞİŞEN METNİ

KANUNİ FAİZ

MADDE 1 - (Değişik: 4489 - 15.12.1999 / m.1 - Yürürlük m.4) Borçlar Kanunu ve Türk Ticaret Kanununa göre faiz ödenmesi gereken hallerde, miktarı sözleşme ile tespit edilmemişse bu ödeme, yıllık, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranı üzerinden yapılır. Söz konusu reeskont oranı, 30 Haziran günü önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan reeskont oranından beş puan veya daha çok farklı ise, yılın ikinci yarısında bu oran geçerli olur.

TEMERRÜT FAİZİ

MADDE 2 - (Değişik: 4489 - 15.12.1999 / m.2 - Yürürlük m.4) Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için 1 inci maddede belirlenen orana göre temerrüt faizi ödemeye mecburdur.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı, yukarıda açıklanan miktardan fazla ise, arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi bu oran üzerinden istenebilir. Söz konusu avans faiz oranı, 30 Haziran günü önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan avans faiz oranından beş puan veya daha çok farklı ise yılın ikinci yarısında bu oran geçerli olur.

Temerrüt faizi miktarının sözleşmede kararlaştırılmamış olduğu hallerde, akdi faiz miktarı yukarıdaki fıkralarda öngörülen miktarın üstünde ise, temerrüt faizi, akdi faiz miktarından az olamaz.

 

IV- 1.1.2000 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE T.C. MERKEZ BANKASI TEBLİĞİ İLE TESBİT EDİLEN REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI İLE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

REESKONT VE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANLARININ TESPİTİ HAKKINDA TEBLİĞ

REESKONT VE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANLARININ TESPİTİ HAKKINDA

Resmi Gazete Tarihi: 30 Aralık 1999

Resmi Gazete Sayısı: 23922

Bankamızca, bu duyurunun yayımı tarihinden itibaren, vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto oranı yıllık %60, avans işlemlerinde uygulanacak faiz oranı ise yıllık %70 olarak tespit edilmiştir.

 

V- 1.7.2002 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE T.C. MERKEZ BANKASI TEBLİĞİ İLE TESBİT EDİLEN REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI İLE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA TEBLİĞ

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA

Resmi Gazete Tarihi: 17 Mayıs 2002

Resmi Gazete Sayısı: 24758

Bankamızca, vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto faiz oranı yıllık %55, avans işlemlerinde uygulanacak faiz oranı ise yıllık %64 olarak tespit edilmiştir.

Belirlenen bu oranlar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

VI - 29.3.2003 TARİH VE 4833 SAYILI KANUNLA DEĞİŞEN UYGULAMA

KANUN NO: 4833

2003 MALÎ YILI BÜTÇE KANUNU

Kabul Tarihi: 29 Mart 2003

Resmi Gazete ile Neşir ve İlânı: 31 Mart 2003 - Sayı: 25065 (1. Mükerrer)

Kısmen veya tamamen uygulanmayacak hükümler

MADDE 51 - t) İlgili kanununda düzenleme yapılıncaya kadar, 4.12.1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanunun 1 inci maddesindeki kanuni faiz oranı, 1.4.2003 tarihinden itibaren aylık % 2.5 olarak uygulanır. Ay kesirleri tama iblağ edilir.Taksitlendirilen veya herhangi bir sebeple ödenmemiş kamulaştırma bedellerinde kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz oranı uygulanır. (*)
_____

(*) Madde 51 in (t) fıkrası, Anayasa Mahkemesinin 8.12.2004 tarih ve 25664 sayılı R.G.'de yayımlanan, 22.1.2004 gün ve K.2004/4 - E.2003/41 sayılı kararı ile iptal edilmiştir.
_____

Yürürlük

MADDE 52. - Bu Kanun 1.1.2003 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 53. - Bu Kanunun;

a) Türkiye Büyük Millet Meclisi ile ilgili hükümlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı,
b) Cumhurbaşkanlığı ile ilgili hükümlerini Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri,
c) Sayıştay Başkanlığı ile ilgili hükümlerini Sayıştay Birinci Başkanı,
d) Diğer hükümlerini Maliye Bakanı,
Yürütür. 

 

VII - 14.6.2003 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE T.C. MERKEZ BANKASI TEBLİĞİ İLE TESBİT EDİLEN REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI İLE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI HAKKINDA TEBLİĞ

REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI HAKKINDA

Resmi Gazete Tarihi: 14 Haziran 2003

Resmi Gazete Sayısı: 25138

Bankamızca, vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto faiz oranı yıllık %50, avans işlemlerinde uygulanacak faiz oranı ise yıllık %57 olarak tespit edilmiştir.

Belirlenen bu oranlar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

VIII - 8.10.2003 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE T.C. MERKEZ BANKASI TEBLİĞİ İLE TESBİT EDİLEN REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI İLE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI HAKKINDA TEBLİĞ

REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI HAKKINDA

Resmi Gazete Tarihi: 8 Ekim 2003

Resmi Gazete Sayısı: 25253

Bankamızca, vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto faiz oranı yıllık %43, avans işlemlerinde uygulanacak faiz oranı ise yıllık %48 olarak tespit edilmiştir.

Belirlenen bu oranlar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

IX - 24.12.2003 TARİH VE 5027 SAYILI KANUNLA DEĞİŞEN UYGULAMA

KANUN NO: 5027

2004 MALÎ YILI BÜTÇE KANUNU

Kabul Tarihi: 24 Aralık 2003

Resmi Gazete ile Neşir ve İlânı: 28 Aralık 2003 - Sayı: 25330 (1. Mükerrer)

Kısmen veya tamamen uygulanmayacak hükümler

MADDE 49 - o) İlgili kanununda düzenleme yapılıncaya kadar, 4.12.1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanunun 1 inci maddesindeki kanuni faiz oranı, aylık % 1,25 olarak uygulanır. Ay kesirleri tama iblağ edilir. Taksitlendirilen veya herhangi bir sebeple ödenmemiş kamulaştırma bedellerinde kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz oranı uygulanır.

Yürürlük

MADDE 50. - Bu Kanun 1.1.2004 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 51. - Bu Kanunun;

a) Türkiye Büyük Millet Meclisi ile ilgili hükümlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı,
b) Cumhurbaşkanlığı ile ilgili hükümlerini Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri,
c) Sayıştay Başkanlığı ile ilgili hükümlerini Sayıştay Birinci Başkanı,
d) Diğer hükümlerini Maliye Bakanı,

Yürütür.

 

X - 15.6.2004 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE T.C. MERKEZ BANKASI TEBLİĞİ İLE TESBİT EDİLEN REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI İLE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI HAKKINDA TEBLİĞ

REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI HAKKINDA

Resmi Gazete Tarihi: 15 Haziran 2004

Resmi Gazete Sayısı: 25493

Bankamızca, vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto faiz oranı yıllık %38, avans işlemlerinde uygulanacak faiz oranı ise yıllık %42 olarak tespit edilmiştir.

Belirlenen bu oranlar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

XI - 28.12.2004 TARİH VE 5277 SAYILI KANUNLA DEĞİŞEN UYGULAMA

KANUN NO: 5277

2005 MALİ YILI BÜTÇE KANUNU

Kabul Tarihi: 28 Aralık 2004

Resmi Gazete ile Neşir ve İlânı: 31 Aralık 2004 - Sayı: 25687 (1. Mükerrer)

Kısmen veya tamamen uygulanmayacak hükümler

MADDE 37 - e) İlgili kanununda düzenleme yapılıncaya kadar, 4.12.1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanunun 1 inci maddesindeki kanunî faiz oranı, aylık % 1 olarak uygulanır. Ay kesirleri tama iblağ edilir. Taksitlendirilen veya herhangi bir sebeple ödenmemiş kamulaştırma bedellerinde kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz oranı uygulanır. (*)
_____

(*) Madde 37 nin (e) fıkrası, 27.4.2005 tarih ve 25798 sayılı R.G.'de yayımlanan, 21.4.2005 tarih ve 5335 sayılı Kanunun 29. maddesinin (c) bendi hükmü gereğince, 1.5.2005 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlükten kaldırılmıştır.
_____

Yürürlük

MADDE 38. - Bu Kanun 1.1.2005 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 39. - Bu Kanunun;

a) Türkiye Büyük Millet Meclisi ile ilgili hükümlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı,
b) Cumhurbaşkanlığı ile ilgili hükümlerini Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri,
c) Sayıştay Başkanlığı ile ilgili hükümlerini Sayıştay Birinci Başkanı,
d) Diğer hükümlerini Maliye Bakanı,

Yürütür.

 

XII - 13.1.2005 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE T.C. MERKEZ BANKASI TEBLİĞİ İLE TESBİT EDİLEN REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI İLE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA TEBLİĞ

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA

Resmi Gazete Tarihi: 13 Ocak 2005

Resmi Gazete Sayısı: 25699

Bankamızca, vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto faiz oranı yıllık %32, avans işlemlerinde uygulanacak faiz oranı ise yıllık %35 olarak tespit edilmiştir.

Belirlenen bu oranlar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

XIII - 1.5.2005 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE 5335 SAYILI KANUN'UN 14. MADDESİ İLE DEĞİŞTİRİLEN 3095 SAYILI "KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİNE İLİŞKİN KANUN"UN 1. MADDESİ

KANUNİ FAİZ

MADDE 1 - (Değişik: 5335 - 21.4.2005 / m.14 - Yürürlük m.35/c) Borçlar Kanunu ve Türk Ticaret Kanununa göre faiz ödenmesi gereken hallerde, miktarı sözleşme ile tespit edilmemişse bu ödeme yıllık yüzde oniki oranı üzerinden yapılır.

Bakanlar Kurulu, bu oranı aylık olarak belirlemeye, yüzde onuna kadar indirmeye veya bir katına kadar artırmaya yetkilidir.

 

XIV- 25.5.2005 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE T.C. MERKEZ BANKASI TEBLİĞİ İLE TESBİT EDİLEN REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI İLE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA TEBLİĞ

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA

Resmi Gazete Tarihi: 25 Mayıs 2005

Resmi Gazete Sayısı: 25825

Bankamızca, vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto faiz oranı yıllık %28, avans işlemlerinde uygulanacak faiz oranı ise yıllık %30 olarak tespit edilmiştir.

Belirlenen bu oranlar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

XV- 20.12.2005 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE T.C. MERKEZ BANKASI TEBLİĞİ İLE TESBİT EDİLEN REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI İLE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA TEBLİĞ

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA

Resmi Gazete Tarihi: 20 Aralık 2005

Resmi Gazete Sayısı: 26029

Bankamızca, vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto faiz oranı yıllık %23, avans
işlemlerinde uygulanacak faiz oranı ise yıllık %25 olarak tespit edilmiştir.

Belirlenen bu oranlar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

XVI- 1/1/2006 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE YILLIK %12'DEN %9'A İNDİRİLMESİ HAKKINDA KARAR

Bakanlar Kurulu Karar Sayısı: 2005/9831Karar Tarihi: 19 Aralık 20054/12/1984 TARİHLİ VE 3095 SAYILI KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİNE İLİŞKİN KANUNUN 1 İNCİ MADDESİNDE ÖNGÖRÜLEN KANUNİ FAİZ ORANININ 1/1/2006 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE YILLIK %12'DEN %9'A İNDİRİLMESİ HAKKINDA KARARResmi Gazete Tarihi: 30 Aralık 2005Resmi Gazete Sayısı: 26039


4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunun 1 inci maddesinde öngörülen kanuni faiz oranının 1/1/2006 tarihinden geçerli olmak üzere yıllık %12'den %9'a indirilmesi; Maliye Bakanlığı'nın 16/12/2005 tarihli ve 43953 sayılı yazısı üzerine, adı geçen Kanunun anılan maddesine göre, Bakanlar Kurulu'nca 19/12/2005 tarihinde kararlaştırılmıştır.

Ahmet Necdet SEZER
CUMHURBAŞKANI

Recep Tayyip ERDOĞAN
Başbakan

 

XVII- 20.12.2006 TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE T.C. MERKEZ BANKASI TEBLİĞİ İLE TESBİT EDİLEN REESKONT İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK İSKONTO FAİZ ORANI İLE AVANS İŞLEMLERİNDE UYGULANACAK FAİZ ORANI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA TEBLİĞTÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASINCA UYGULANACAK İSKONTO VE AVANS FAİZ ORANLARI HAKKINDA

Resmi Gazete Tarihi: 20 Aralık 2006Resmi Gazete Sayısı: 26382


Bankamızca, vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto faiz oranı yıllık %27, avans işlemlerinde uygulanacak faiz oranı ise yıllık %29 olarak tespit edilmiştir.Belirlenen bu oranlar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.